Catastrofe

Denkbeeld, Dec 2014

Het plan is om in het Alzheimer Café een thema-avond te wijden aan mensen die al op jongere leeftijd de hoofdprijs uit de noodloterij hebben getrokken: dementie. Daarvoor willen we vier echtparen uitnodigen om uit te leggen welke impact een dergelijke catastrofe heeft op het gezinsleven, de werkkring, vrienden en buren.

A PDF file should load here. If you do not see its contents the file may be temporarily unavailable at the journal website or you do not have a PDF plug-in installed and enabled in your browser.

Alternatively, you can download the file locally and open with any standalone PDF reader:

http://link.springer.com/content/pdf/10.1007%2Fs12428-014-0138-9.pdf

Catastrofe

- H Caf een thema-avond te wijden et plan is om in het Alzheimer aan mensen die al op jongere leeftijd de hoofdprijs uit de noodloterij hebben getrokken: dementie. Daarvoor willen we vier echtparen uitnodigen om uit te leggen welke impact een dergelijke catastrofe heeft op het gezinsleven, de werkkring, vrienden en buren. Om hen die avond niet al te zeer te overvallen met onverwachte vragen besluit ik om eerst maar eens bij hen thuis langs te gaan. Om een beetje beter kennis te maken met elkaar en even af te tasten welke vragen wel en niet gesteld moeten worden. Als laatste van de vier ga ik bij Steven en Marieke langs. Had ik niet moeten doen. Steven doet open Marieke is er niet. Hoewel ik hem met de gebruikelijke jovialiteit tegemoet treedt, merk ik dat hij alle zeilen bij moet zetten om mijn bezoek te plaatsen. Heu eh Gerke. Steven, ouwe reus. Hoe gaat-ie? Ach eh ik eh ik ben hier eh Marieke is... eh... die is weg met eh... dinges. Willem-Alexander? Jan Smit? eh nou nee eh met eh... is even weg. Laat maar, zeg ik. We redden ons wel met zn tween. Ik moet mijn best doen om niet al te geschrokken te reageren. In niets doet Steven mij denken aan het beeld dat ik van hem heb: een vitale midvijftiger die ondanks de dementie nog vol humor, trots, kracht en doorzettingsvermogen zit zolang Marieke in de buurt is. Gerke de Boer is verpleegkundige; hij is zelfstandig werkzaam als trainer en coach. Onzeker gaat hij me voor. Ik krijg een plekje aangeboden aan de keukentafel. Hij kijkt eens naar het koffiezetapparaat en trekt een vragend gezicht. ... Ik eh... zullen we straks met Marieke... eh... eh... Mama laat Waffel uit, klinkt het vanaf de bank in de woonkamer. Lena: de jongste dochter. Tien jaar, zeer geliefd nakomertje. Twee blote beentjes steken in kleermakerszit dun en wit onder haar K3-nachthemd uit. Ze kijkt televisie: Het Klokhuis. Lang haar in een paardenstaart. Aan haar voeten twee pantoffeltjes met Mickey Mouse-oren. Ze houdt een onduidelijke knuffel stevig vast met de elleboog en slaagt er al duim zuigend in om te vertellen dat mama een blokje om is met de hond en binnen tien minuten terug zal zijn. Op subtiele wijze wordt duidelijk dat Lena het maar niks vind dat ik bij Steven op bezoek ben nu Marieke er niet is. Bij elke poging die ik doe om het gesprek met Steven op gang te houden, houdt ze bezorgd haar vader in de gaten. Fronsend kindergezichtje wanneer Steven een antwoord bij elkaar probeert te hakkelen op mijn vragen. Grote donkere ogen: ernstig en onderzoekend. Ik merk dat ik van streek raak door dit aandoenlijke meiske en moet de neiging onderdrukken om dit voor mij wildvreemde kind een stevige knuffel te geven. Hoeveel omgekeerde zorgzaamheid past er in zon klein kind haar vader hoort op haar te passen. Uiteindelijk wachten we alledrie de komst van Marieke maar zwijgend af. Wanneer deze na een eeuwigheid binnenkomt, zie ik Steven prompt ontspannen: het lef komt terug. Op de bank gaat een spoor van opluchting door een spichtig kinderlijfje: Lena gaat verzitten en trekt de knuffel steviger tegen zich aan. We praten. Later op de avond blijf ik in mijn auto vijf minuten roerloos in de doodstille duisternis staren. In het donker raak ik het beeld maar niet kwijt van die ongeruste blik in de ogen van dat tienjarige meisje. Onverwacht trekt een dun verdriet door een verpleegkundige met 35 jaar ervaring. Dat arme kind Ik kan wel janken.


This is a preview of a remote PDF: http://link.springer.com/content/pdf/10.1007%2Fs12428-014-0138-9.pdf

Gerke de Boer. Catastrofe, Denkbeeld, 2014, 33, DOI: 10.1007/s12428-014-0138-9