Internetprogramma bij angstklachten

Tijdschrift voor praktijkondersteuning, Dec 2016

Het behandelen van psychische klachten is sinds 2014 een taak van de huisarts en de poh-ggz. D module POH-ggz biedt ruimte om daarbij e-health in te zetten. Er zijn internetbehandelprogramma’s met of zonder begeleiding van een behandelaar, al dan niet face-to-face. Deze programma’s zijn grotendeels gebaseerd op cognitieve gedragstherapie (CGT), een effectieve behandeling van angstklachten.

A PDF file should load here. If you do not see its contents the file may be temporarily unavailable at the journal website or you do not have a PDF plug-in installed and enabled in your browser.

Alternatively, you can download the file locally and open with any standalone PDF reader:

https://link.springer.com/content/pdf/10.1007%2Fs12503-016-0086-3.pdf

Internetprogramma bij angstklachten

Literatuur Olthuis J, Watt M, Bailey K, Hayden J, Stewart, S. Therapist-supported Internet cognitive behavioural therapy for anxiety disorders in adults. Cochrane Database Syst Rev 2016;3:CD011565. Van der Gouw A. Internetprogramma werkt bij angstklachten. Huisarts Wet 2016;59:464. - Methode en conclusie De auteurs selecteerden 38 RCT’s (3214 proefpersonen), waarin internet-CGT programma’s (ICGT) met e-mailbegeleiding werd vergeleken met respectievelijk een Annoek van der Gouw Huisarts en kaderhuisarts ggz, OCE Nijmegen Mogelijke belangenverstrengeling: niets gemeld. wachtlijst (geen behandeling), ICGT zonder begeleiding of CGT met face-to-facebegeleiding. De geïncludeerde onderzoeken bekeken het effect bij sociale fobie (11 onderzoeken), paniekstoornis zonder en met agorafobie (8 onderzoeken), gegeneraliseerde angststoornis (5 onderzoeken) en PTSS (2 onderzoeken). ICGT met e-mailbegeleiding lijkt een effectieve behandelmethode. De behandelde patiënten toonden een klinisch relevante verbetering in vergelijking met patiënten die op een wachtlijst stonden (RR 3,75; 95%-BI 2,51 tot 5,60), SMD (standardized mean difference) –0,75 (95%-BI –0,98 tot –0,52).Vergelijking van ICGT met en zonder e-mailbegeleiding (SMD 0,28; 95%-BI –2,21 tot 2,78) en van ICGT en CGT met face-to-facebegeleiding (SMD 0,17; 95%-BI –0,35 tot 0,69) toonde geen verschil. Beperkingen De onderzoeken waarin een wachtlijst werd vergeleken met ICGT met e-mailbegeleiding waren van lage tot gemiddelde kwaliteit, de onderzoeken over ICGT met en zonder e-mailbegeleiding en CGT met face-to-facebegeleiding waren van zeer lage kwaliteit. Dit komt vooral omdat bij onderzoek naar het effect van psychologische interventies het lastig is om proefpersonen en behandelaars te blinderen. Verder was de opzet van de onderzoeken goed. De heterogeniteit tussen de onderzoeken wat betreft behandelprotocollen en het type angststoornis beperkt de bewijskracht van de effectiviteit van ICGT. Beschouwing De NHG-Standaard Angst adviseert zelfhulp met begeleiding op afstand door de huisarts of POH-ggz voor patiënten met angstklachten met relatief gering lijden. ICGT met e-mailbegeleiding is een intensievere behandeling, vooral aangeboden in de generalistische basis-ggz. Het vraagt expertise en tijd van de hulpverlener om deze intensieve begeleiding te kunnen bieden. In deze review wordt de meerwaarde van e-mailbegeleiding overigens niet aangetoond en daarom zou het positieve effect van ICGT verklaard kunnen worden door de inhoud van het internetprogramma. De resultaten van de review onderschrijven het advies van de standaard. Ondanks de sterke aanwijzingen voor de effectiviteit van ICGT en de financiële ruimte via de module POH-ggz wordt ICGT niet veel ingezet. Dat is jammer, want vooral korte modules lijken goed aan te sluiten bij de praktijk. In Nederland verwachten patiënten face-to-facebegeleiding en ze moeten vaak gemotiveerd worden om aan ICGT deel te nemen. De meerderheid van de patiënten die start met ICGT rondt het programma niet af – misschien is de patiënt voldoende opgeknapt of sluit het programma niet aan bij zijn verwachtingen. Het is belangrijk dat de huisarts en de pohggz het programma goed kennen en vertrouwen hebben in de werking van ICGT. Als het programma gecombineerd met face-to-facebegeleiding wordt aangeboden, lijkt de therapietrouw groter en beter te voorzien in de behoefte van de patiënt. ■


This is a preview of a remote PDF: https://link.springer.com/content/pdf/10.1007%2Fs12503-016-0086-3.pdf

Annoek van der Gouw. Internetprogramma bij angstklachten, Tijdschrift voor praktijkondersteuning, 2016, 33-33, DOI: 10.1007/s12503-016-0086-3