Geen paracetamol nodig bij hoge dosis morfine

Pallium, Jun 2010

Frank van den Berg

A PDF file should load here. If you do not see its contents the file may be temporarily unavailable at the journal website or you do not have a PDF plug-in installed and enabled in your browser.

Alternatively, you can download the file locally and open with any standalone PDF reader:

http://link.springer.com/content/pdf/10.1007%2Fs12479-010-0053-6.pdf

Geen paracetamol nodig bij hoge dosis morfine

Israel FJ e.a. Lack of Benefit From Paracetamol (Acetaminophen) for Palliative Cancer Patients Requiring High-Dose Strong Opioids: A Rando- mized Double-Blind Placebo-Controlled Cross- over Trial. J Pain Symptom Manage - Redactie Frank van den Berg (huisarts); Marian Beudeker (internist); Marian van der Hooft-Bimmel (netwerkcordinator PZ/oncologieverpleegkundige); Maria Meijers (verpleeghuisarts); Marjan Oortman (huisarts); Petra de Rijke (verpleegkundige BIT-team/praktijkondersteuner); Marijke Speelman (huisarts); Sandra Tanghe (verpleegkundige/zorgcordinator hospice). Samenvatting Het is in de palliatieve zorg gebruikelijk ook bij hogere doses morfine de paracetamol te handhaven. Is dit zinnig? Acht tabletten per dag slikken kan op zichzelf al een belasting zijn in de palliatieve fase... Er zijn recent twee studies verricht naar de waarde van het toevoegen van paracetamol aan morfine (stap III van de WHO-pijnladder). De ene toont geen, de andere een matig additioneel effect. In deze onderzoeken werd geen onderscheid gemaakt tussen patinten met een hoge en patinten met een lage dosis morfine. In de hier besproken studie onderzoekt men het nut van het toevoegen van 4 g paracetamol dd bij gebruik van een hoge dosis, namelijk het Steeds meer wordt het belang van palliatieve zorg voor deze groep patinten ingezien. Om inzicht te krijgen in de behoeften van patinten met COPD, met name rond het levenseinde, zijn 21 patinten genterviewd. De patinten waren in een vergevorderd stadium van COPD en hadden een gemiddelde leeftijd van 70,3 jaar. De uitkomst van het onderzoek geeft aan dat de patinten weinig inzicht in het ziektebeeld COPD hebben. Velen zijn zich niet bewust van het progressieve karakter van de aandoening. Patinten uiten wel hun bezorgdheid over de gevolgen van een mogelijke achteruitgang in conditie. Vooral de angst voor benauwdheid en stikken speelt een rol. Deze angst wordt echter vaak niet met een professionele hulpverlener besproken. Ook de mogelijkheid van overlijden ten gevolge van COPD wordt door de patint niet zelf aan de orde gesteld. equivalent van meer dan 200 mg morfine oraal. De studie heeft een prospectieve, gerandomiseerde, dubbelblinde, placebogecontroleerde cross-overopzet. De patinten, die dus allen het equivalent van 200 mg of meer morfine per os gebruikten, kregen 5 dagen 4 dd 2 tabletten paracetamol 500 mg erbij en 5 dagen een placebo. De volgorde was willekeurig. Dagelijks scoorden de patinten hun pijn op een 0-10 schaal. Ook hield men bij hoe vaak iets tegen doorbraakpijn werd genomen. Eveneens op een 0-10 schaal werden bijgehouden: misselijkheid, sufheid, obstipatie en algemeen welbevinden. Voor de studie werden de gegevens van elke eerste dag van een vijfdagenepisode buiten beschouwing gelaten. De patinten gaven ook een totaaloordeel over de eerste en tweede vijfdagenepisode. Uitgesloten werden patinten met neuropathische pijn en patinten die niet in een redelijk stabiele fase verkeerden. Uitsluitcriteria waren verder onder andere icterus, koorts en levensverwachting < 2 weken. Uit dit onderzoek blijkt dat veel patinten niet goed voorbereid zijn op de mogelijke gevolgen van COPD en het verloop van de aandoening. Meer aandacht voor educatie is belangrijk om de patint inzicht te geven in het ziektebeeld en de prognose van COPD. Het belang van een open communicatie over de naderende dood komt duidelijk naar voren. Hierdoor kan de angst van de patint afnemen en kan de patint in staat worden gesteld keuzes te maken in de zorg rond het levenseinde. Het onzekere verloop van COPD mag hulpverleners er niet van weerhouden vragen rond het levenseinde met de patint te bespreken. Commentaar Dit kleine onderzoek onderstreept het belang van goede communicatie en voorlichting in de palliatieve zorg voor patinten met COPD. Er is Resultaten De gegevens van 22 van de 31 ingesloten patinten leenden zich voor analyse. De gemiddelde leeftijd was 56 jaar. Allen hadden kanker. Gn van de gemeten parameters correleerde met het wel of niet gebruiken van paracetamol! De getallen lijken klein, maar zijn groot genoeg om klinisch relevante verschillen te vinden. Er zijn twee vergelijkbare studies verricht: de ene toonde ook geen verband, bij de andere werd een geringe pijnvermindering gemeten tijdens paracetamolgebruik. De schrijvers concluderen dat het geen zin heeft bij hogere doses morfine (> 200 mg oraal morfine of equivalent) paracetamol 4 g per dag te gebruiken. De patint wordt dan onnodig belast met het slikken van 8 tabletten per dag. Frank van den Berg op dit terrein nog veel te verbeteren. Opvallend is dat patinten zelf vragen rondom het levenseinde minimaal ter sprake brengen. Een oorzaak zou kunnen zijn dat de patint zich vaak niet als ziek ervaart. Ook kan een, veelvoorkomende, depressie bij de patint een belemmerende factor zijn in de communicatie. We moeten als hulpverleners meer het initiatief nemen in het bespreekbaar maken van de naderende dood. Door het onvoorspelbare verloop van COPD is het raadzaam tijdig aan het gesprek te beginnen. In het gesprek moeten ook de naasten betrokken worden. In de Conceptrichtlijn Palliatieve Zorg voor mensen met COPD uit 2009 staan goede aandachtspunten voor een gesprek over de prognose van de patint met COPD.


This is a preview of a remote PDF: http://link.springer.com/content/pdf/10.1007%2Fs12479-010-0053-6.pdf

Frank van den Berg. Geen paracetamol nodig bij hoge dosis morfine, Pallium, 2010, 27, DOI: 10.1007/s12479-010-0053-6