Od pietruszki, cyklu Krebsa do sukcesu sportowego

Bibliotheca Nostra : śląski kwartalnik naukowy, Dec 2007

Stanisław Poprzęcki, Melinda M. Manore (aut. dzieła rec.), Janice L. Thompson (aut. dzieła rec.)

A PDF file should load here. If you do not see its contents the file may be temporarily unavailable at the journal website or you do not have a PDF plug-in installed and enabled in your browser.

Alternatively, you can download the file locally and open with any standalone PDF reader:

http://bazhum.muzhp.pl/media//files/Bibliotheca_Nostra_slaski_kwartalnik_naukowy/Bibliotheca_Nostra_slaski_kwartalnik_naukowy-r2007-t1-n1/Bibliotheca_Nostra_slaski_kwartalnik_naukowy-r2007-t1-n1-s32-34/Bibliotheca_Nostra_slaski_kwartalnik_naukowy-r2007-t1-n1-s32-34.pdf

Od pietruszki, cyklu Krebsa do sukcesu sportowego

Stanis?aw Poprz?cki Od pietruszki, cyklu Krebsa do sukcesu sportowego - RECENZJE Stanis?aw Poprz?cki Od pietruszki, cyklu Krebsa do sukcesu sportowego. ?ywienie w sporcie spotyka si? w ?wiecie nauki z coraz wi?kszym zainteresowaniem. Bod?cem dla o?ywienia bada? naukowych z tego zakresu jest po pierwsze - zdrowie zawodnika poddanego nieraz kator?niczemu treningowi fizycznemu, po drugie sukces sportowy, za kt?rym kryj? si? s?awa i pieni?dze. Wreszcie po trzecie zapotrzebowanie przemys?u farmaceutycznego i spo?ywczego na nowe technologie do produkcji ?rodk?w wspomagaj?cych organizm sportowca, podczas wa?nych zawod?w i treningu. Na rynku polskim znajduje si? wiele specyfik?w, maj?cych zdaniem agresywnych dystrybutor?w i og?lnie poj?tego marketingu poprawia? zdolno?ci wysi?kowe zawodnik?w i amator?w sportu. Jednak?e, ?atwo dzisiaj sprawdzi?, g??wnie w sieci internetowej, przywo?uj?c informacje z bibliotek europejskich i ameryka?skich na temat skuteczno?ci wspomagania diety zawodnik?w dozwolonymi preparatami. Praktycznie w?r?d setek, a mo?e i tysi?cy, specyfik?w zaledwie kilka uzyska?o potwierdzenie naukowe o dzia?aniu ergogenicznym, mo?emy zaliczy? do nich np. kreatyn?, kofein? lub dwuw?glan sodu. Innym istotnym problemem w ?ywieniu sportowca jest strategia ?ywieniowa w poszczeg?lnych konkurencjach sportowych. Ponadto, ustalenie w diecie odpowiednich proporcji bia?ek, t?uszcz?w oraz cukr?w. Wa?ne jest tak?e tzw. ?adowanie glikogenowe, odnawiaj?ce zasoby glikogenu w mi??niu i w w?trobie. Niezwykle istotn? jest gospodarka p?ynami w organizmie oraz problem dostarczania napoj?w podczas d?ugotrwa?ych wysi?k?w fizycznych, przyk?adowo maraton?w ? ich jako?? i ilo??. Ka?de rozwa?ania na temat aspekt?w ?ywieniowych w sporcie, ze szczeg?lnym uwzgl?dnieniem wspomagania diety, wymagaj? gruntownej wiedzy biochemicznej i fizjologicznej, jak?e cz?sto zaniedbywanej i niedocenianej w uk?adaniu programu kszta?cenia nauczycieli wf, trener?w i instruktor?w sportu. W tym miejscu nale?y wspomnie?, ?e w programach kszta?cenia uniwersytet?w tzw. zachodnich, na drugim stopniu kszta?cenia obok innych, utworzona jest specjalizacja z ?ywienia sportowc?w. Mo?e by powieli? ten system w naszych AWF-ach?, tym bardziej, ?e mamy udost?pnione bardzo dobre podr?czniki z tego zakresu. O jednym z nich, wydanym w roku 2004 autorstwa dw?ch profesjonalist?w: Askera Jeukendrupa i Michaela Gleesona pt: Sport nutrition, wydan? przez oficyn? wydawnicz? Human Kinetics, pisa?em w jednym z wcze?niejszych numer?w ?Bibliotheca Nostra?. Natomiast obecnie chcia?bym przedstawi? nieco wcze?niejsze opracowanie, bo z roku 2000 autorstwa tym razem tandemu kobiecego, mianowicie Melindy M. Manore z Uniwersytetu Stanowego Arizona i Janice L. Thompson z Uniwersytetu Nowy Meksyk. Tytu? ksi??ki: Sport Nutrition for Health and Performance. Ksi??ka wydana jest przez oficyn? Human Kinetics. Obydwie autorki pracy czynnie uprawiaj? sport oraz zapraszane s? do ameryka?skich i mi?dzynarodowych gremi?w, jako ekspertki w zakresie ?ywienia i wspomagania zar?wno zawodnik?w czynnie uprawiaj?cych sport, jak i ludzi sedentarnych. Melinda M. Manore jest profesorem na stanowym uniwersytecie Arizona w Tempe (Arizona USA). Studia wy?sze i temat rozprawy doktorskiej ?ci?le zwi?zane by?y z kultur? fizyczn?. Jej sukcesy naukowe powi?zane s? z oddzia?ywaniem sportu (ruchu) oraz ?ywienia na zdrowie, r?wnowag? energetyczn? i ot?uszczenie. Wyniki swoich do?wiadcze? publikowa?a w renomowanych czasopismach naukowych. Ponadto Melinda Manore jest doradc? ?ywieniowym ameryka?skiego teamu gimnastyczek. Zasiada tak?e w wielu gremiach naukowych o zasi?gu mi?dzynarodowym, zajmuj?cych si? dozwolonym wspomaganiem w sporcie. Sama autorka nie stroni od aktywno?ci ruchowej, gra w golfa, je?dzi na rowerze oraz biega d?ugie dystanse, np. zaliczy?a kilka maraton?w. Druga wsp??autorka Janice L. Thompson jest pracownikiem naukowym na uniwersytecie stanowym Nowy Meksyk w Albuquerque. Autorka udziela si? tak?e w Centrum Promocji Zdrowia i Zapobiegania Chorobom. Promuje aktywno?? fizyczn? w aspekcie utrzymania dobrego stanu zdrowia w powi?zania z odpowiedni? diet?. Janice Thompson prowadzi szkolenia z zakresu edukacji ?ywieniowej dla zawodnik?w wielu dyscyplin sportu. Ze szczeg?ln? uwag? odnosi si? do program?w ?ywieniowych dla zawodnik?w uprawiaj?cych konkurencje sportowe wymagaj?ce utrzymania sta?ej masy cia?a. Przez 12 lat prowadzi?a zaj?cia z fizjologii wysi?ku fizycznego, ?ywienia w sporcie oraz leczenia ruchem. Ponadto Janice Thompson przez wiele lat prowadzi?a badania nad sk?adem cia?a i poziomem wytrenowania u tysi?cy sportowc?w i ludzi sedentarnych. Cz?sto korygowa?a ich programy treningowe w zakresie obni?enia masy cia?a i jednocze?nie utrzymania lub poprawy zdolno?ci wysi?kowych. Ksi??ka Melindy Manore i Janice Thompson ma typowy uk?ad dla tego rodzaju opracowa?. Zawiera informacje na temat metabolicznej roli w?glowodan?w, t?uszcz?w i bia?ek w produkcji energii podczas wysi?ku fizycznego. Ponadto zawiera interesuj?ce wiadomo?ci z zakresu r?wnowagi energetycznej oraz metod utrzymania zdrowej masy cia?a, sk?adu cia?a i metod jego pomiaru. W kolejnych rozdzia?ach autorki umie?ci?y informacje na temat fizjologii p?yn?w i r?wnowagi elektrolitowej oraz znaczenia witamin i minera??w w metabolizmie wysi?kowym. W ko?cowym rozdziale autorki przedstawi?y specyfik? sportu kobiet. W opracowaniu czytelnik spotka przyk?adowe tabele i kwestionariusze kontroli ?ywienia sportowca. W pracy zamieszczonych jest wiele bardzo przejrzystych tabel i rycin przedstawiaj?cych schematy metabolizmu podstawowych substrat?w energetycznych, minera??w i witamin. Opracowanie to zawiera wiele praktycznych aplikacji. Ksi??ka Melindy Manore i Janice Thompson kierowana jest do student?w wf., pracownik?w nauki, trener?w, instruktor?w, kt?rym zale?y na zg??bieniu informacji o mechanizmie wytwarzania energii do pracy mi??niowej i funkcji ?yciowych ustroju cz?owieka. Ksi??k? t? polecam tak?e studentom zg??biaj?cym wiedz? biochemiczn? i fizjologiczn? oraz ?ywienie w sporcie na wyk?adach i ?wiczeniach. Dr hab. Stanis?aw Poprz?cki, prof. nadzw. AWF jest pracownikiem Zak?adu Biochemii AWF w Katowicach.


This is a preview of a remote PDF: http://bazhum.muzhp.pl/media//files/Bibliotheca_Nostra_slaski_kwartalnik_naukowy/Bibliotheca_Nostra_slaski_kwartalnik_naukowy-r2007-t1-n1/Bibliotheca_Nostra_slaski_kwartalnik_naukowy-r2007-t1-n1-s32-34/Bibliotheca_Nostra_slaski_kwartalnik_naukowy-r2007-t1-n1-s32-34.pdf

Stanisław Poprzęcki, Melinda M. Manore (aut. dzieła rec.), Janice L. Thompson (aut. dzieła rec.). Od pietruszki, cyklu Krebsa do sukcesu sportowego, Bibliotheca Nostra : śląski kwartalnik naukowy, 2007, 32-34,