İLKOKUL 1. SINIF MATEMATİK DERSİ ÖĞRETİM PROGRAMININ DEĞERLENDİRİLMESİ

Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi ® Electronic Journal of Social Sciences www.esosder.org ® Ocak/January(2021) - Cilt/Volume:20 - Sayı/Issue:77 ISSN:1304-0278 (17-39) ĠLKOKUL 1. SINIF MATEMATĠK DERSĠ ÖĞRETĠM PROGRAMININ UYGULANMA SÜRECĠNDE KARġILAġILAN SORUNLAR VE ÇÖZÜM ÖNERĠLERĠ1 PROBLEMS ENCOUNTERED IN THE APPLICATION PROCESS OF 1 st GRADE MATHEMATICS CURRICULUM AND SOLUTION SUGGESTIONS Ġbrahim GEZGĠN 2 Ayten Pınar BAL 3 Öz Bu araştırma, ilkokul birinci sınıf matematik dersi öğretim programının uygulanma sürecine ilişkin öğretmen, okul yöneticisi, veli ve öğrencilerin karşılaştığı sorunları tespit etmek ve bu sorunlara ilişkin çözüm önerilerini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Çalışma, nitel araştırma desenlerinden olgu bilim desenine göre tasarlanmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu, 2018-2019 eğitim-öğretim yılında, Adana ili merkez ilçelerinden maksimum çeşitlilik örneklemi ile belirlenen sınıf öğretmeni, okul yöneticisi, öğrenci velisi ve birinci sınıf öğrencileri oluşturmaktadır. Yarı yapılandırılmış görüşme formları aracılığı ile veriler toplanmıştır. Verilerin analizinde içerik analizinden yararlanılmıştır. Araştırmanın sonucunda öğretmen, okul yöneticileri, veliler ve öğrencilerin matematik öğretim programının uygulanma sürecinde etkinliklerden, fiziki koşullardan ve araç gereçlerin yetersizliğinden dolayı zaman zaman sorun yaşadıkları sonucuna ulaşılmıştır. Bu kapsamda programın etkililiğini artırmak için etkinliklerin tekrar gözden geçirilmesi, okullardaki fiziki ve alt yapı imkânlarının değişen ve gelişen eğitim anlayışına göre tekrar düzenlenmesi gerektiği önerilmiştir. Anahtar kelimeler: Matematik Öğretim Programı, Program Değerlendirme, Birinci Sınıf Matematik Dersi Abstract This research was carried out in order to identify the problems faced by teachers, school administrators, parents and students regarding the implementation process of the primary school first grade mathematics curriculum, which was put into practice, and to determine the solutions for these problems. The study was designed according to the phenomenology pattern, which is one of the qualitative research patterns. The study group of the research consists of classroom teachers, school administrators, parents and first grade students determined by the maximum diversity sample from central districts of Adana in 2018-2019 academic year. Data were collected through semi-structured interview forms. Content analysis was used in the analysis of the data. As a result of the research, it has been concluded that teachers, school administrators, parents and students have problems from time to time because of the activities, physical conditions and insufficiency of tools in the applica tion of mathematics curriculum. In this context, in order to increase the effectiveness of the program, it has been suggested that the activities should be revised and the physical and infrastructure facilities in schools should be rearranged according to the changing and developing understanding of education. Keywords: Mathematics curriculum, curriculum evaluation, first grade mathematics course 1 Bu çalışma, birinci yazarın yüksek lisans tezinden üretilmiş ve Çukurova Üniversitesi BAP birimi tarafından SYL-2018-10216 proje kodu ile desteklenmiştir. 2 Öğretmen, Milli Eğitim Bakanlığı, Adana/Türkiye, m. Orcid: 0000-0002-7060-9140 3 Doç. Dr. Çukurova Üniversitesi, Eğitim Fakültesi, Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Bölümü, 01330, Adana/Türkiye, . Orcid: 0000-0003-1695-9876 Makale Türü: Araştırma Makalesi – Geliş Tarihi: 01/04/2020 – Kabul Tarihi: 26/10/2020 DOI:10.17755/esosder.712486 Atıf için: Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 2021;20(77):18-39 Ocak/January(2021) – Cilt/Volume:20 – Sayı/Issue:77 (17-39) 1. GĠRĠġ Bilim ve teknolojinin sürekli kendini yenilediği ve geliştiği bir çağda şüphesiz eğitim anlayışları da bu değişim ve gelişmelerden etkilenmektedir. Değişimden geri kalmamak; değişimi ve gelişimi başarabilen ülkeler arasında yer almak için toplumu oluşturan bireylerin bilgi çağının gerektirdiği doğrultuda eğitim alması gerekmektedir. Eğitim düzeyi yüksek ve nitelikli olan toplumlar çağdaş uygarlık düzeyine bu şekilde daha kolay ulaşabilmektedir (Kocabatmaz, 2011; Kutlu, Doğan ve Karakaya, 2008). Geleceğe yönelik bir eğitim, öğrencilerin çalışmalarında yalnızca daha yaratıcı ve yetkin olmalarına yardımcı olmak için değil, aynı zamanda daha rasyonel ve mantıklı olmaları için, başkalarına karşı daha düşünceli olmaları ve toplumun kural ve düzenlerine uymaları için yapılandırılmalıdır (Lew, Cho, Koh, Koh ve Paek, 2012). Eğitimde bireylerin ve toplumların ihtiyaç duyduğu alanlardan biri olan matematik, Altun (2016) tarafından insan zihninin, çevreden aldığı ilk hareketle, soyutlama yapmak suretiyle ürettiği bir bilgi olarak açıklanmaktadır. Baykul (2005) ise matematiği, “ardışık soyutlamalar ve genellemeler süreci olarak geliştirilen fikirler (yapılar) ve bağıntılardan oluşturulan bir sistem” olarak ifade etmektedir. TDK’ya (2017) göre ise matematik; “aritmetik, cebir, geometri gibi sayı ve ölçü temeline dayanarak niceliklerin özelliklerini inceleyen bilimlerin ortak adı” olarak adlandırılır. Matematikten bilimin yanı sıra günlük yaşamımızdaki problemlerin çözülmesinde de faydalanılmaktadır. Matematiğin günlük yaşamla ilişkilendirilmesi ve uygulamalarının örneklendirilmesi, öğrencilerin matematiğe daha fazla ilgi duymaları ve matematiği anlayarak öğrenmeleri açısından önemlidir (Olkun ve Toluk Uçar, 2006). Günümüz eğitim bilimcileri de öğrencilerin yalnızca okulda kullandıkları ayrı bir sınıf matematiğini değil hayatlarının diğer alanlarını yönetmelerine ve anlamalarına yardımcı olan günlük aktivitelere bağlı bir matematik öğrenmeleri konusunda hemfikirdirler. Öğrencilerin, günlük yaşamda kendi ihtiyaçlarını karşılayabilecek düzeyde temel aritmetik becerilere sahip, matematiği kullanabilen, karşılaştığı problemlerle başa çıkabilen ve eleştirel düşünebilen bireyler olması beklenmektedir (Reys, Suydam, Linquist ve Smith, 1998; Van Den Heuvel-Panhuizen, 2003; Atweh ve Goos, 2011; Lew, 2019). Günlük yaşamı eleştirel ve yaratıcı bir şekilde anlamak için matematiği kullanmaya başlayan öğrenciler daha iyi bir dünya hayal etmeye yönelirler (Atweh ve Goos, 2011; Land vd., 2019; Lew, 2019). Bu sebeple ilkokul birinci sınıf matematik dersi öğretim programının günümüzdeki değişim ve gelişimlere açık olması ve günlük yaşamla iç içe olması beklenmektedir. İlköğretimden yükseköğretim programlarına kadar hemen hemen her düzeyde ve eğitim kurumunda yer alan matematik dersinin, özellikle ilkokul döneminde öğrencilerin gelişim düzeylerine yönelik yoğun bir çaba ve titizlikle hazırlanması gerekmektedir. Ayrıca hazırlanan öğretim programlarının başarılı olması için resmi (standart) program ile uygulamadaki programın birbiriyle uyumlu olması gereklidir (Hlebowitsh, 2005; Oliva, 2005). Öğretiminin etkili ve verimli olabilmesi ve beklenen düzeyde gerçekleşebilmesi için matematik dersi öğretim programlarının dikkatl (...truncated)